Windows XP Kullanıcıları İçin 27 İpucu!

Windows XP Kullanıcıları İçin 27 İpucu! Merhaba sevgili okurlarım, Bugün anlatacağım makalem biraz da windows xp kullanıcaları için olacaktır. XP’nin üzerine vista, win7 hatta win8 çıksa da çoğu bilgisayar kullanıcısı XP’nin kolaylığından ve sadeliğinden vazgeçememekte. İşte bende bu nedenden XP kullanıcılarına öndereceğim 27 ipucunu uygulamalarını tavsiye ediyorum. Bu önerileri dikkate alıp uygularsanız işletim sisteminize adi etkisi olacaktır. 1 – ) RAHATSIZ EDİCİ KONUŞMA BALONLARINI KALDIRMAK Zaman süre Windows görev çubuğunda ekrana gelen konuşma balonları,sizi, örneğin Windows turu meselesinde bilgilendirmek ister . Daha önemli şeylerle ilgilenmeniz gerektiğinden bu daveti her seferinde reddetmek durumunda kalıyorsunuz . İpucu: Başlat/Çalıştır komutu yardımı ile regedit dosyasını çalıştırarak kayıt defteri Düzenleyicisi’ni çalıştırın ve “HKEY_CURRENT_USER\Software\Microsoft\Windows\Curr e ntVersion\Explorer\Advenced” anahtarını aktif duruma getirin . Farenin sağ düğmesini kullanarak, pencerenin sağ tarafındaki boş bir alana tıklayın ve açılan nesne menüsündeki “Yeni/DWORD” Değeri komutunu çalıştırın. Bu yeni öğeye İsim şekilde “EnableBallonTip” yazın ve değerini “0” şekilde atayın. Windows XP yine başladıktan sonra, sıkıcı konuşma balonları sizi rahatsız edemez. Bu balonları yine özlerseniz biraz herşeyden önce oluşturduğunuz öğenin değerini “1” şekilde değiştirmeniz yeterli… 2 – ) MENÜLERDE GEZİNME HIZININ ARTTIRILMASI Menülerde gezinirken kısa bir gecikme yaşanır bunu regitry’de ki bir ayarın değiştirilmesiyle giderilebilir. Bunun için kayıt defteri düzenleyicisini açın “HKEY_CURRENT_USER\ControlPanel\Destop” altıdaki “MenuShowDelay” dizesine çift tıklayıp 400 olan kıymeti “0”olarak atadığınızda sıkıntı çözülecektir… üç – ) KİLİTLENME SONRASINDA OTOMATİK RESTART XP’nin ne kadar güvenli çalıştığını duymuşsunuzdur. Ancak bu işletim sistemi de türlü sorunlardan ötürü kilitlenebilir ve bitkisel ki ters yönde her hangi bir şey yapılmadığında hareketsiz kalabilir . İpucu:Sistem kilitlendiğinde bilgisayarın otomatik şekilde tekrar başlatılmasını veren fonksiyonu etkinleştirin. Bunun için ilk şekilde “Başlat/Denetim” Masası penceresindeki Sistem simgesini çalıştırın ve ekrana gelen pencere üstündeki Gelişmiş kartını aktif bir duruma getirin . “Başlangıç ve kurtarma” başlığı altında bulunan ayar düğmesine tıklayın ve “Otomatik şekilde yine başlat” seçeneği’nin üzerine tıklayarak işaretleyin. Bu sayede bilgisayar, sitem kilitlendiğinde sizin bir şey yapmanıza gerek kalmadan otomatik şekilde tekrar başlar… 4 – ) DÜZENLİ İNTERNET EXPLORER UPDATE’lerini ENGELLEMEK Windows XP dahilindeki internet explorer 6.0 her 30 günde bir kendisi için yeni bir güncelleme olup olmadığını kontrol eder . Gerçekten bir güncelleme varsa ve bu yüklenmezse , XP yeni bir hatırlatma penceresiyle daimi şekilde önünüze menfaat . İpucu : Eğer lüzumlu olursa güncellemeleri manuel şekilde başlatmanız daha iyi olacaktır . Bunun için “Başlat /Çalıştır” komutunu çalıştırın ve “Gurup ilkesi” penceresine ulaşmak için “gpedit.msc” dosyasını açın .Önce, bu penceredeki “Bilgisayar yapılandırması /Yönetim Şablonları/Windows Bileşenleri/İnternet Explorer” başlığını ve ardından ,burada bulunan “Internet Explorer yazılım güncelleştirmeleri için Dönemsel Denetlemeyi dönem dışı bırak” seçeneğini aktif bir duruma getirin … 5 – ) HATA BİLDİRİMİNİ ENGELLEMEK XP, bir program kilitlenecek olursa, NT’den tanıdığımız Dr. Watson hata raporcusunu otomatik şekilde çalıştırır. Ancak bu araç önceki versiyonundan muhtelif şekilde her seferinde hafızanın bir kopyasını da Microsoft’a göndermek istiyor… İpucu : “Başlat/Denetim Masası” penceresinde , “Performans ve Bakım” bağlantı altında bulunan “sistem” üzerine tıklayın. Ekran gelen pencere üstünde bulunan “gelişmiş” bölümünden “Hata bildirimini dönem dışı bırak” seçeneğini işaretleyin ve “Önemli hata oluştuğunda bana bildir” seçeneğindeki göstergesi kaldırın… altı – ) İNTERNET VE YEREL A? ÜZERİNDE GEZİNME HIZININ ARTTIRILMASI Bu ipucu , üstünde internet Explorer 4 , 5 ve altı kurulu bütün sistemlerde işe yarayacaktır. Regitry’de yapacağınız küçük bir değişiklikle internet üstünde yahut yerel ağda gezinme hızınızı, bir aşırı MS Windows 32 bit bilgisayarlarda pratik bir biçimde arttırabilirsiniz . Bu işlem bir hatayı onaracaktır. evvel regedit’i çalıştırıp buradan “HKEY_LOCAL_MACHINE\Software\Microsoft\Windows\Cur r entVersion\Eplorer\ RemoteComputer\NameSpace anahtarını bulun .Sağ tarafta ki panelde, {D6277990-4C6A-11CF-8D87-00AAuser posted imageF5FB} dizesini üzerine sağ tuşla tıklayıp silin. “Tamam” tuşuna tıkladığınızda sıkıntı çözülecektir . Bu işlemi yapmadan önce, anahtarın bir yedeğini alırsanız bir sıkıntı mecburiyetinde arka yükleyebilirsiniz … 7 – ) GEÇİCİ DOSYALARI SİLİNMESİ Aslında internet Eplorer altı geçici internet dosyalarını her kapandığına otomatik şekilde siler. Ancak, bu özellik defualt şekilde kapalıdır. aktif duruma getirmek içini, evvela “browser”i açın ve Araçlar menüsü altından internet seçenekleri”ni seçin. Buradan “Gelişmiş” kartına gelin ve “Tarayıcı her kapatıldığında Temporary Files klasörünü boşalt” işaretleyin … 8 – ) GÖNDER MENÜSÜNE YENİ KAYITLAR EKLEMEK Explorer’da bir dosyaya sağ tuşla tıklayın. Şimdi bu dosyayı kısa yol menüsündeki “Gönder” komutuyla bir diskete “Belgelerim” dizinine yahut masaüstüne kopyalayabilir ya da E-Mail ile gönderebilirsiniz . Bu “Gönder” menüsünü yeni kayıtlarla genişletmeniz mümkündür , örnek olarak bir Text dosyasını Word Pad ile açabilirsiniz. WORDPAD.EXE\Program files\Donatılar gurubunda bulunuyor.”WordPad”e bir kısa yol oluşturun ve “WİNDOWS\SENDTO” dizinine kopyalayın. Kısa yol bundan sonra sağ tuşla tıklayınca açılan kısa yol menüsünde otomatik şekilde görünecektir… 9 – ) BAŞLANGIÇ DOSYALARINA DEFRAG Windows XP’de ki hoş özelliklerden bir tanesi de açılış dosyalarını sabit diskin başlangıcına yerleştirme imkanı. Bu sayede sistem açılışı daha hızlı gerçekleşebiliyor. Başlat menüsünden Çalıştır ile regedit’e girin HKEY_LOCAL_MACHINE\SOFTWARE\Microsoft\Dfrg\BootOpt imizeFunction anahtarına girin. Burada “Enable”a çift tıklayın. Değer şekilde ” Y ” girin… on – ) ÇİFT TIKLAMAYLA DOSYA ÖZELLİKLERİNİ ÇALIRMA Bazı kullanıcılar sıkça belirgin dizin yada dosya niteliklerini çağırırlar, mesala yazma koruma niteliklerini değişim yapmak yada office belgelerine bakmak için . Bunun için normalde sağ fare tuşu ile ilgili nesne üzerine tıklamak ve kısa yol menüsünden Özellikleri seçmek gerekir. Bu prosedürden tasarruf edebilirsiniz. [Alt] basılı tuşuna basılı tutup dosya ve ya dizine çift tıklarsanız hemen “Özellikler” penceresi açılacak ve dilediğiniz bilgilere hemen baka bileceksiniz… 11 – ) PAYLAŞIMLARI BİLGİSAYARIM ‘dan KALDIRMAK Bilgisayar’ım da ki paylaşım listesine arzu edenler rahatlıkla ulaşabilirler. Bu liste ne kadar uzunsa o kadar karmaşık görünür. İpucu aylaşım simgelerini rahatlıkla silebilirsiniz. Bunun için ilk şekilde kayıt defteri düzenleyicisini çalıştırın. Ekrana gelen pencere üstündeki “HKEY_LOCAL_MACHINE\SOFTWARE\Microsoft\Windows\Cur r entVersion\Explorer \MyComputer\NameSpace\DelegateFolders anahtarını aktif duruma getirin ve hemen altındaki {59031a47-3f72-44a789c5-5595fe6b30ee} öğesini silin .Windows XP’yi yine başlattıktan sonra paylaşım simgeleri bundan sonra bilgisayarım penceresinde görünmeyecektir… 12 – ) PROGRAMLARIN TIMEOUT SÜRESİNİ DE?İŞTİRMEK eğer bir program, işletim sistemine uzun vakit bilgi vermezse , XP bu programın kilitlendiğini farz edecektir. Söz konusu “Timeout” süresini değiştirebilirsiniz. İpucu :Timeout süresini değişim işlemi için ilk şekilde kayıt defteri düzenleyicisini çalıştırın ve “HKEY_CURRENT_USER\ControlPanel\Desktop” anahtarını aktif duruma getirin. Burada bulunan “HungApp-Timeout” öğesini değişimi için üzerine iki defa tıklayın ve bunu sonucunda ekrana gelen pencere üstündeki kıymet verisi kutusuna Milisaniye şekilde dilediğiniz bir kıymet girin. 13 – ) DÜŞÜK SABİT DİSK ALANI MESAJINI ENGELLEMEK Sabit disk’inizin boş piyasa oranı düşecek olursa, XP daimi şekilde diskinizi temizlemenizi isteyecektir. İpucu : Tabii ki bu tutkusu de engelleyebilirsiniz. Bunun için kayıt defteri düzenleyicisini daha herşeyden önce anlatıldığı biçimde çalıştırın ve “HKEY_CURRENT_USER\Sofware\Microsoft\Windows\Curre n tVersion\Policies\Explorer” anahtarını aktif duruma getirin farenin sağ düğmesini kullanarak pencerenin sağ tarafındaki boş bir alana tıklayın ve bunu sonucunda ekrana gelen nesne menüsünde ki “Yeni/DWORD” kıymeti komutunu kullanarak yeni bir kıymet oluşturun. Bu yeni öğeyi İsim şekilde “NoLowDiskSpaceChecks” girin ve üzerine iki defa tıklayarak kıymet verisini “1” şekilde değiştirin. Kayıt defteri düzenleyicisi’ni kapatın ve bilgisayarı yine başlatın… 14 – ) SES AYAR DÜ?MESİNİ ETKİNLEŞTİRMEK Windows XP, ses ayarı düğmesini normalde görev çubuğu üstünde görüntülemiyor. Ancak bu durumu rahatlıkla değiştirebilirsiniz. İpucu :”Başlat/Denetim Masası” komutunu çalıştırın, ekrana gelen pencere üstünde ki “Ses,Konuşma ve Müzik Aygıtları” bağlantısına tıklayın ve son şekilde “Ses efektleri ve Ses” Aygıtları” simgesini çalıştırın. ileride ses ayarına daha sorunsuz ulaşabilmek için “Görev çubuğuna Ses ayarı simgesi yerleştir” seçeneğini işaretleyin… 15 – ) DİSK ÖN BELLE?İNİ AYARLAMAK Microsoft, Windows işletim sistemini ön hafıza değerleri için standart değerlere ayarlayıp öyle sunar.Sisteminizden Maksimum verim almak için bu değerlerin sisteminize göre kendiniz ayarlayabilirsiniz. Başlat menüsünden Çalıştır ile regedit’i çalıştırın. HKEY_LOCAL_MACHINE\System\CurrentControlSet\Contro l\SessionManager\ MemoryManagemenet” anahtarına girin “IoPageLockLimit”e çift tıklayın ve aşağıdaki listeden uygun kıymeti buraya girin Tamam ile onaylayın. Ram hafıza Büyüklüğü Registry’deki (MByte) optimum kıymet 64 1.000 128 4.000 256 10.000 512 ve ya üstü 40.000 16 – ) CACHE AYARLARINI DEĞİŞTİRMEK Microsoft , NT teknolojisini temel saha işletim sistemlerinde, yani XP’de de, Cache (önbellek) parametrelerini değiştirmiş. Bu sayede bilgisayar, Windows 98 ya da Me kurulu durumuna göre biraz daha hızlı çalışıyor. Ancak bu parametrelerle oynayarak sisteminizden biraz daha yüksek bir performans elde etmeniz mümkün. Başlat menüsünden Çalıştıra girin regedit ile registry editörünü çalıştırın. HKEY_LOCAL_MACHINE\SYSTEM\CurrentControlSet\Contro l\ \Ses-sionManager\MemoryManagement anahtarında DisablePagingExecutive’e çift tıklayın ve kıymet şekilde “1” girin. Aynı şeyi LargeSystemCache içerisinde yapın . Windows, bu değişiklikle daha büyük bir dosya ön belleği oluşturacak ve Kernel’ın bazı parçalarını sabit diske kaydetmeyecektir… 17 – ) TAKAS DOSYASI OPTİMİZASYONU Windows normalde takas dosyasının niteliklerini yönetir. Ancak bu her süre iyi bir şey değildir. En iyisi takas dosyasının boyutunu kendiniz sabit bir değere ayarlayın. Bunun içine şunları yapın ğ fare tuşu ile Bilgisayarım’a ve Özellikler’e tıklayın.Gelişmiş altında performans için Settings düğmesine basın. Costom size seçeneğini etkinleştirin ve her iki halde da yeni kıymet şekilde 300 girin… 18 – ) WİNDOWS XP İÇİN SON ADIMDA GERİ DÖNÜŞ Tabii ki Windows XP’de de bir adet kurtarma vasıtası mevcut. Bunun için bilgisayarın açılışı sırasında {F} tuşuna basılı tutun ve Windows açılış menüsünde yer sektör “Last known goodconfiguration” seçeneğini çalıştırın . Bu çalışma kipinin isminden de anlaşılabileceği üzere, Windows, sitemin sıhhatli bir biçimde açılırken uygulandığı ayarları kullanacaktır. Eğer bu arada sorunlu bir sürücü kurulduysa bu açılış mod’unda yüklenmeyecek ve böylece rahatlıkla kaldırılabilecektir. 19 – ) WİNDOWS 2000’nin BOOT MANAGER’ini GERİ YÜKLEMEK(XP-2000) Windows 2000’e enlem şekilde öbür bir işletim sistemi kurdunuz. Ancak kurulumdan sonra PC’niz açılmıyor. Problem şu :yeni sistem windows 2000’nin boot manager’ın üzerine yazmış ve açılışta bundan sonra Windows 2000’i seçemiyorsunuz. Endişelenmenize gerek yok,burada” Recovery Consele” imdadınıza yetişiyor. Start-Run (Başlat- Çalıştır) komutunu girin “Open” (aç) alanına :\i386winnt32.\exe\ cmdcons” komutunu girin OK düğmesini tıklayın Windows açılışında boot menüsünde bir kayıt belirecektir “Microsoft Windows2000-Recovery Console” bunu seçin “administator” şifrenizi girin konsulu açın “fixmbr” komutuyla sabit diskinizi “boot” sektörünü yine oluşturabilirsiniz. Daha sonra “fixboot” komutuyla “boot manager”i yine kurun “Exit ” girdiğinizde sistem yine başlayacak ve “boot manager” yine görünecektir. (Eğer konsuldayken “listsvc” komutunu girerseniz bir problemli servisiniz de varsa “disable ” komutuyla kendisini iptal edebilirsiniz.{burada anlatılanlar kurtarma konsul komutlarıdır} ).. 20 – ) YAVAŞ AÇILAN MENÜLERİ HIZLI AÇMAK Menüler arasında gezinirken kısa bir duraklama oluşur bu bazan lüzumsuz bir yavaşlama sağlar… Başlat\Çalıştır komutunu çalıştırın açılan pencereye regedit yazıp tamam tuşuna basın ve kayıt düzenleyecisinde “HKEY_CURRENT_USER\Controlpanel\Dektop” dizininde “MenuShowDelay”ı çift tıklayıp kıymet şekilde “0” girin bilgisayarı yine başlatın… 21 – ) WİNDOWS ‘un AÇILIŞINA UYARI YAZISI EKLEMEK Bu İlginç ipucuyla bilgisayarınızı ilk başlattığınızda daha celse açılmadan bir İkaz baneri görüntülenmesini sağlaya bilirsiniz. Bunun için herşeyden önce regedit’i açıp “HKEY_LOCAL_MACHINE\Software\Microsoft\Windows\Cur r entVersion\ winlogon” anahtarı altına gelin şimdi burada ” LegalNoticeCaption ” ismi altında ki bu dizeye vereceğiniz kıymet menu çubuğunda görüntülenecektir. Daha sonra “LegalNoticeText” olan kısmada ekrandaki diyalog kutusunda ne görünmesini istiyorsanız baner ekrana her açılışta getirecektir… 22 – ) DİSK TEMİZLEM’nin KENDİ KENDİNE ÇALIŞMASINA SON XP, disk temizleme sihirbazını kullanımınıza sunuyor. Ancak bu sihirbaz, epey bir süre sektör birleştirme aracını, genelde kullanıcı açısından uygun olmayan yıllarda çalıştırıyor. Artık bu sihirbaz sizin çalışmanızı etkileyemeyecek . İpucu :Başlat menüsündeki Çalıştır komutunu çalıştırın ve Aç kutusuna “regedit” yazdıktan sonra Tamam düğmesine tıklayın. Bunun sonucunda ekrana gelen “HKEY_LOCAL_MACHINE\SOFTWARE\Microsoft\Windows\Cur r entVersion\Explorer\ MyComputer\cleanuppath” anahtarı altında bulunan “(Varsayılan)” öğesine iki defa tıklayın. Dize düzenle penceresindeki Değer verisi satırında bulunan “%SystemRoto%\system32\cleanmgr.exe /D %c” değerini silin yaptığınız değişikliği Tamam düğmesine tıklayarak onayladığınız andan itibaren program bir daha sizi rahatsız etmeyecektir… 23 – ) ENTEGRE FİRİWALL’U ÇALIŞTIRMAK : XP Bir Windows kullanıcısı şekilde internette geziniyor fakat bu esnada korsanlara karşı azami koruma istiyorsunuz. İpucu : Windows xp , bilgisayarınızı internetten gelen istenmeyen erişimlere karşı korumak üzere ” İnternet Bağlantısı Güvenlik Duvarı ” fonksiyonuna sahiptir . Windows XP bunun için internetten gelen veri trafiğini dahili tablolar ile karşılaştırır ve herhangi bir karşılığı bulunmayan erişimleri engeller . Entegre güvenlik duvarını her bağlantı için ayrı ayrı etkinleştirmelisiniz . Başlat menüsündeki Bağlan alt menüsünü açın . XP, ekrana gelen menüde sisteminizdeki bütün çevirmeli file bağlantılarını listeler . İstediğiniz bağlantıya farenin sağ tuşunu kullanarak tıklayın ve nesne menüsündeki Özellikler komutunu çalıştırın . eğer dilediğiniz bağlantı bu listede görünmüyorsa Tüm Bağlantıları Göster komutunu çalıştırın . Bunun sonucunda XP’deki bütün çevirmeli ağ, LAN ve yüksek hızlı bağlantıların tutulduğu file bağlantısı penceresi ekrana gelir. Özellikler penceresinde bulunan Gelişmiş kartında ki İnternet Bağlantısı Güvenlik Duvar Başlığı altındaki “Bu bilgisayara internet üstünden erişimi sınırlayarak ve ya önleyerek bilgisayar ağımı koru ” seçeneğini işaretleyin . Bunun sonucunda pencerenin altındaki Ayarlar düğmesi etkinleşecektir. Bir internet kullanıcısının erişebileceği hizmetleri ise buradan belirleyebilirsiniz… 24 – ) XP BİLEŞENLERİNDEN KURTULMAK Başlat / Denetimasası/Program Ekle/Kaldır /Windows bileşenlerini ekle/ Kaldır üstünden çoğu destekçi programı, mesala Messenger’ı kaldıramıyor musunuz ? . Bunun bu gibi Programları silmek için küçük bir hileye başvurmanız lazım : evvel Windows gezginini ve sonra ” C:\Windows\inf ” dizinini açın . Tüm dosyaları görünür yapın : Araçlar/Klasör seçenekleri/Görünüm ile saklı dosya ve klasörler altında saklı dosya ve klasörleri göster seçeneğini işaretleyin. Notepad benzeri bir editörle düzenlemek için ” sysoc.inf ” dosyasına çift tıklayın . [Components] altında bazı kayıtlarda “hide” ifadesini göreceksiniz . Bu dört harfi silin , ( mesala “msmsgs” ile başlayan satırda ) . Şimdi bu bileşeni normal bir biçimde silebilirsiniz 25 – ) BELGELERİM DİZİNİNİ DE?İŞTİRMEK İPUCU: “Belgelerim” dizinini her türden dokuman için bir kayıt yeridir.Bu dizine mesela verilerini kaydetmek için Office programları erişir.Ancak kullanıcı verileri için kendi dizinini tanımlamamışsa da başka programlar halen ilk dizin şeklini kullanırlar. Burada Registry’de yapılacak bir değşiklik size destekçi olabilir.”HKEY_CURRENT_USER\SOFTWARE\Microsoft \Windows \CurrentVersion \Explorer\User Shell Folders” anahtarınıı “Personal” çift tıklayın.Böylece güncel yolla yanında bir pencere açılacaktır.Bunu kendi isteğinize göre değiştirin ve ok tıklayın. 26 – ) ÇOK SAYIDA PENCERENİN AYNI ANDA KAPATILMASI Bir dosya ararken aşırı sayıda klasörü art arkaya açtınız . Ancak bu pencereler bundan sonra masaüstünü kaplıyorlar . Hep sini tek tek kapatmak yerine tıpkı anda kapatmak için bir yol arıyorsanız . İpucu : En son açtığın klasöre ait pencereyi etkinleştirin ve [Shift] tuşuna basılı tutarken pencerenin başlık çubuğunda bulunan çarpı işaretli düğmeye tıklayın. Bunun sonucunda Windows bu klasörü ve diğerlerini tıpkı anda otomatik kapatacaktır. Eğer kapatmadan önce, bir önceki pencereyi seçer iseniz Windows ens 10 açılan pencereye dokunmayacaktır. 27 – ) WINDOWS XP KAPANMA SÜRESİNİ DÜŞÜRMEK İşletim sistemin kapanışının uzun sürmesi, bir çoğumuz için sinir bozucudur. Bu işlemin böyle uzun sürmesinin nedeni, araka planda çalışan programların tek tek kapanma işlemine girmesidir. Ama bunun da üstesinden gelmek olasıdır “HKEY_CURRENT_USER\CONTROL PANEL\DESKTOP ” altında “AutoEndTasks” değerini 1’e getirmek bu problemi çözecektir. Buna ek şekilde kapanma süresini de hızlandırmak mümkün. “HKEY_LOCAL_MACHINE\SYSTEM\ControlSet001\Contr ol” de yer sektör ” WaitToKillServiceTimeout” kıymeti 20.000 den 3.000’e indirildiğinde üç saniye içerisinde kapanmayan uygulamalar ” Kill ” işlemine tabi tutulacaktır. Yanlız dikkatli olun , bu aya bir takım hatalar meydan getirebilir. Onun için ayarlayacağınız süreyi tecrübe yanılma yoluyla belirleyebilirsiniz.


Yapılan Yorumlar
Erdem OFLAZ

Bir mum, diğer mumu tutuşturmakla ışığından bir şey kaybetmez.
 Kategoriler
 Popüler yazılar