Veri Ağları, Ağ Tarihçesi, Paralel ve Seri İletişim?

Veri Ağları, Ağ Tarihçesi, Paralel ve Seri İletişim? Merhaba değerli okurlar, Bilgisayar ağları, bilgi alışverişinin aşırı hızlı bir biçimde gerçekleştiği ve bilgiye kolay ulaşım veren bir bilgi havuzudur. Bu ortamı yapan ve ayakta durmasını verici file teknolojilerinin önemi de gün geçtikçe artmaktadır. Günümüzde her alanda uygulanan ve bilgiye erişim hızını büyük bir oranda arttıran internet, vazgeçilmez dev bir kütüphanedir. Her eve ve her meslek yerine giren internet, bilgisayarların bir ağa bağlaması zorunluluğunu ortaya koymuştur.     Bilgisayar ağlarının bu denli önemli duruma gelmesi ile beraberinde file sistemleri meselesinde bilgi sahibi ve işine hakim teknik elemanlara olan ihtiyaç artmaktadır. Bu modülün sonunda, bilgisayar ağlarını oluştururken kullanacağınız topolojiyi seçebilecek, o topolojiye ait kablo tipini belirleyip kabloları kullanıma hazır duruma getirebilecek ve uygun file elemanlarını seçebileceksiniz. Mevcut bilgisayar ağlarını daha üretken bir duruma getirmek için çözüm üretebilecek, karşılaşılan sorunlara hızlı bir biçimde müdahale edebileceksiniz.   AĞ TEMELLERİ   Veri Ağları Birden aşırı bilgisayarın birbirine bağlı bulunduğu donanım ve yazılımların da paylaşılmasına izin sağlayan bilgisayar ağları, veri haberleşmesini veri ağları üstünden yapmaktadır. Bilgi iletimine en muhteşem Örnek evlerimizde tercih ettiğimiz telefonlardır. Telefonlarda ses bilgisi kablolar ile santrale gönderilir, santrallerden öbür santrallere ve oradan da hedef telefona çağrı iletilir. Her telefonun kendisine ulaşmakta uygulanan bir numarası bulunmaktadır. Bu sistem incelendiğinde bir ağın nasıl çalıştığı daha kolay anlaşılabilir.   Sistem bilgisayara uyarlandığında her bilgisayarın bir numarasının bulunduğu, türlü kablolama teknolojileri ve file elemanlarıyla bilginin amaca ulaştırıldığı görülecektir. Bilgisayar ağları da bir veri ağıdır. Ağ sistemi ise iki şahsi bilgisayardan oluşabileceği benzeri binlerce meslek istasyonundan da oluşabilir. ‘Ağ’ terimi ile ilgili dikkat edilecek bir nokta, genel olarak müstakil makinelerin bağlantısından oluşan sistem şekilde kullanılmasıdır. Bilgisayar ağında, dağıtık işleme kuraldır ve ağın kendisi bilgisayar benzeri görülebilir.   Özetlemek gerekirse, bilgisayar ağlarının karakteristikleri aşağıdaki gibidir:   * Entegre sistemler * Evrensel bilgi erişimi * Hazır ya da özel yapım yazılımlar * Hiyerarşik İdare ve kaynak sahipliği * Çoklu-üretici ortamları   Ağ Tarihçesi Zamanla bilgisayarlar küçüldü ve daha komplike cihazlar oldular. Fakat endüstriye hala daha büyük ve aşırı daha kuvvetli makineler hükmediyordu. Hesaplama gelişti, bilgisayarlar aniden fazla uygulamayı işleyebilir duruma geldiler ve geniş merkezi mainframe bilgisayarlar oldular. Yani pek çok fazla terminal ve aygıt bağlı olan merkezi bilgisayarlardı. Bağlı olan terminallere ‘dumb’ (aptal) terminaller deniyordu. Diğer bir deyişle giriş ve çıkış cihazları (ekran ve klavye gibi) ve depolama yerine sahiptiler lakin kendileri için işlem yapamazlardı. Burada geçmiş süre ekleri kullanılsa da günümüzdeki modern file teknolojisinin birlikte bu tip ortamlar hala kullanılmaktadır.   Yerel terminaller alelade düşük sürat bir süratli arabirim ile makineye bağlıydılar. Uzaktaki terminaller modemler ve alelade dialup telefon hatlarıyla makineye bağlanıyorlardı. Bu ortamda 1200, 2400 ve 9600 bps transfer hızları sunulabiliyordu. Bu dijital file standartları için düşük lakin pek aşırı uygulama için uygundu. Burada tanımlanan host/terminal kullanması en saf şekliyle merkezi işlemedir. Bu tip bir ortamdaki işleme uygulamaları aşağıdakiler gibidir:   * Geniş bütünleşmiş veritabanı yönetimi * Yüksek-hız bilimsel algoritmalar * Merkezi döküm kontrolü   Mainframe host/ terminal ortamında işlemler Öbek ya da interaktif olabilir. Küme işleme ile, işlemler daha sonrası için depolanır ve daima yanında işleme tabi tutulurlar. Bu yüksek hızlarda işlemeye izin verir. İnteraktif işlemede ise veriler girer girmez işlenirler. Bu daha yavaştır ama dikkat çekici avantajları vardır. Mainframe’ler gelişip yüksek süratte bağlantılara sahip olunca bazı haberleşme işlemleri öbür cihazlara devredildi. Bu cihazlar cephe işlemcileri (FEPs-front end processors) ve küme kontrolcüleri (CCs-cluster controllers) idiler. Cephe işlemcisi file haberleşmesine adanıyordu. Host bilgisayar ve yüksek sürat bağlantı bünyesinde duruyordu. Grup kontrolcüsü FEP’e bağlıydı ve adından da anlaşıldığı benzeri çok fazla sayıda terminal ile haberleşmeyi yönetiyordu. FEP’ler ve küme kontrolcüleri dağıtık işlemenin başlangıcıydılar ve dağıtık işleme bilgisayar file haberleşmesinin başlangıcıydı.   Merkezi mainframe bilgisayar sistemlerinin türlü dezavantajları vardı. İşlenmemiş bilgiye ve raporlara kısıtlı sayıda bireyin kontrol erişimi vardı. Yazılım hazırlamak için yüksek bedelli bir yazılım geliştirme ekibi gerekiyordu. Ayrıca bakım ve destek harcamaları yüksekti. Doğal evrim dağıtık işleme yönündeydi ve minibilgisayarlar (adının tam tersi hala geniş makineler) mainframelerden işlemin çoğunu almaya başladılar. Dağıtık hesaplama ile geleneksel host/terminal ortamlarda kullanılandan daha komplike ağlara ihtiyaç duyulmaya başlandı.   Dağıtık minibilgisayar-tabanlı ortamlarda, dumb terminallere süratli bağlantılar gene desteklenmekte. Fakat müstakil çalışma istasyonlarının gelişimiyle Ethernet bunun gibi gerçek file arabirimlerine doğru bir eğilim başladı. Minibilgisayar-tabanlı dağıtık ortamlarda işlenen tipik uygulamalar:   * CAD/CAM (bilgisayar destekli dizayn/bilgisayar destekli üretim) * Haberleşme * Proje Yönetimi   Orta-Ölçü Veritabanı Yönetimi Dağıtık işlemeyi yönetmek merkezi işlemeyi yönetmekten daha güçtür fakat pek çok fazla avantajı vardır. Büyük bir işin meslek yükünün türlü makineler arasında paylaştırılabilmesini sağlar. sorun bir bilgisayar türlü işlemciler üstünde işin küçük parçalarını başlatabilir ve bütün işlemi bitirmek için çıktıları kullanabilir. Bu var işleme gücünün üretken kullanımıdır. Büyük işleri hızlandırır ve işlemcilerin işin kendileri için uygun bölümlerinde kullanılmasına izin verir. Özetleyecek olursak, dağıtık işlemenin karakteristikleri aşağıdaki gibidir:   * Bağımsız iş-istasyonları (bazı durumlarda minilere ve / yada mainframe lere bağlı) * Hazır yazılımlar * Merkezi olmayan kaynak yönetimi * Farklı müstahsil firmalardan oluşabilen ortamlar.   Minibilgisayar/bağımsız iş-istasyonları ortamındaki dağıtık işleme zamanımızda bildiğimiz bilgi ağlarının oluşumuna yol açtı. Bu evrimdeki öbür bir safha ise entegre devrelerin keşfi idi. Bu daha küçük fakat daha kuvvetli makinalara ancak hepsinin muhtelif yazılım kullanabilmesine yol açtı. Otomasyon adaları arasındaki haberleşmeyi mümkün kılabilmek için türlü üreticiler kendi file mimarilerini geliştirmeye başladılar. Bunlardan ikisi DECnet (sahibi Digital Equipment Corporation) ve SNA (System Network Architecture, sahibi IBM) dir. Bu ağlar adanmış PSTN bağlantıları üstünde çalışırlar. DECnet ve SNA ‘enterprise’ ağlardır. Kendi organizasyonlarına hizmet veriyor ama öbür ağlarla tıpkı ortamda çalışamıyorlardı. Interoperability konusunu çözmede ilk çalışan packet-switched file Amerikan hükümetinin ARPANET’idir.   ARPANET, 1960’larda geliştirildi ve bilgisayar donanımı seçimlerine bağlı kalmaksızın pek aşırı organizasyonu birbirine bağladı. Modern ‘küresel’ geniş sektör file yapısına atılan ilk adımdı. Belki de file yapısına en büyük teşvik mikrobilgisayar yahut PC’lerin (kişisel bilgisayarlar) geliştirilmesi idi. Mikrobilgisayar ölçek haricinde minibilgisayar ve mainframe’lerden aşırı da türlü değildi. Gerçekte günümüzün bazı PC’leri 5 – on yıl önceki mini’lerden aşırı daha güçlüdürler. PC’yi, tüm bilgi haberleşmesinin kendi içerisinde yapıldığı minyatür bir mainframe ortamı şekilde da düşünebilirsiniz. Modern PC ile geleneksel bilgisayarlar arasındaki ana ayrım PC’lerin işleyiş hızı. Bunun sebebi de kısmen, uygar PC’lerde yüksek sürat kullanıcı arabirimleri kullanılmasıdır. PC’lerdeki bu hızın sebeplerinden bir tanesi de genel manada depolama için kendi hard disklerini kullanmaları ki bunlara mainframe depolamanın tam tersi çok fazla çabuk erişilebilir. PC’ler geniş çapta ofis-tabanlı uygulamalarda kullanılır:   * Kelime-işlem * Spreadsheet * Küçükten orta tertip veritabanı yönetimi * Grafikler * Yayım * Yazılım geliştirme   PC’ler müstakil makineler olmasına rağmen dumb terminal şekilde da kullanılabilir ve bu yolla host/dumb terminal ortamının bir parçası bu gibi işleyebilirler. Bu halde host bilgisayara süratli arabirim ile bağlanırlar. Benzer olarak, müstakil olduklarından, mini/iş istasyonları ortamında müstakil meslek istasyonları şekilde çalışabilirler. En önemlisi bir yere sektör ağı (LAN) ya da PC LAN’ı kurmak için türlü PC’ler birbirlerine bağlanabilirler. Bir yerel file ekseriyetle küçük bir kampüs ya da inşaat benzeri kısıtlı bir sektör içerisindedir. Eğer bağlantıların daha irak noktalara yapılması gerekirse, PC LAN herkese açık geniş piyasa ağlarına bağlanabilir.   Bir LAN’da, dosya sunucusu, disk depolama ya da yazıcılar benzeri kaynakların paylaşılmasını olasıdır kılar. PC iş-istasyonunda, yerel kaynaklara gelen çağrıları yakalayan ve paylaşılmış kaynaklara yönlendiren yazılımlar kullanılır. Netware ya da Windows NT benzeri yüksek performans sunucu çalıştığında, kullanıcıya kaynaklar yerelmiş benzeri görünebilir. PC LAN’larının ana nitelikleri aşağıdaki gibidir:   * Çoklu kullanıcı, paylaşılan bilgi ve kaynaklar * Genel uygulamalar * Merkezi güvenlik sistemi   Gerçekte, bu özellikler mainframe ortamındakilere çok fazla benzemektedir. Gördüğünüz gibi, ‘ağ’ terimi pek çok fazla halde kullanılabilir. Küçük işyerlerindeki birkaç PC yi bağlayan yerel piyasa ağı bu gibi küçük ancak komplike yönünde da kullanılabilir yada binlerce kullanıcının bağlandığı global file yönünde da kullanılabilir.   Paralel İletişim Digital şekilde kodlanmış bilginin bütün bitleri tıpkı anda transfer ediliyorsa buna “paralel veri iletimi “ denir. Paralel veri iletiminde iletilecek bilginin her biti için ayrı bir kablo bağlantısı sağlanır. Seri veri iletiminde, bir kerede bir karakterin yalnızca birisi iletilir. Alıcı makine doğru haberleşme için ira uzunluğunu, start – stop bitlerini ve iletim hızını bilmek zorundadır. Paralel veri iletiminde, bir karakterin bütün bitleri tıpkı anda iletildiği için start -stop bitlerine ihtiyaç yoktur. Dolayısı ile doğruluğu daha yüksektir.   Seri İletişim Seri iletim bilginin tek bir iletim yolu üstünden n bit dizi ile aktarılmasıdır. Bilgisayar ağları üstündeki iletişim süratli iletişimdir.   Asenkron Seri İletişim Asenkron protokoller karaktere yöneliktir. Yani “iletim sonu (EOT)” ya da “metin başlangıcı (STX)” karakterleri benzeri veri bağlantı denetim karakterleri, iletimin neresinde ortaya çıkarsa çıksınlar tıpkı eylemi gerçekleştirirler. En çok fazla uygulanan eşzamansız veri iletim protokolleri 8A1/8B1 ve 83B’ dir. Gönderilen veri bir anda bir ira olacak biçimde hatta bırakılır. Karakterin başına başlangıç ve sonunda hata sezmek için başka bir bit eklenir. Sonlandığını anlamak için de dur biti eklenmektedir. Başla biti 0 ve dur biti 1 dir.   Senkron Seri İletişim Senkron protokoller karaktere ya da bite yönelik olabilirler. En aşırı uygulanan protokoller BSC ve SDLC ‘ dir. İkili eşzamanlı iletim protokolü (BSC) karaktere yönelik ve senkron veri bağlantı iletişimi (SDCL) bite yönelik protokollerdir. Senkron iletişimde başla ve dur bitleri gönderilmez. İletişimde saat sinyalinden faydalanılır. Veri ile beraberinde saat göstergesi de modüle ederek gönderilir ve ahenk sağlanır. Senkronizasyonun başlaması için, gönderen bilgisayar hedef bilgisayara bir senkronizasyon karakteri gönderir. Eğer müşteri bu karakteri tanıyıp onaylarsa iletim başlar. Veri transferi gönderici ve müşteri arasındaki senkronizasyon sonlanıncaya kadar sürer. Arama Terimleri: süratli ve enlem iletişim arasındaki farklar


Yapılan Yorumlar
Erdem OFLAZ

Bir mum, diğer mumu tutuşturmakla ışığından bir şey kaybetmez.
 Kategoriler
 Popüler yazılar