Otomobil Teknik – Turboşarj Nedir?

Otomobil Teknik – Turboşarj Nedir? Merhaba sevgili takipçilerimiz, Otomobil teknik bilgiler ova dizimize devam ediyoruz. Bugün konumuz motor besleme sistemleri, yani turboşarj ve süperşarjlar. Süperşarj’a bir sonra ki makalemizde değineceğiz. Daha evvela anlattığımız gibi, otomobillerimiz samimi yanmalı motorlar ile devinim eder. Bir yerde yanma vardır ise, bu yanma sırasında oksijen kullanılmaktadır demektir. Araçlarımız çalışırken hava kullanırlar, yani bir nevi soluk alırlar. Motora giren yakıtın en uygun hava miktarı ile en üretken biçimde yakılabilmesi gerekir. Motorun hava alması ile ilgili bir sıkıntı olursa, en basitinden yakıt tüketiminde önemli bir artış şekilde karşımıza çıkar. Turboşarj Motorun kendi egzoz gazı basıncıyla motora sıkıştırılmış hava basan sistemlerdir. Egzoz üstündeki bir türbinden geçen egzoz gazı türbini döndürür. Bu türbine şaft ile bağlı olan kompresör, aksi yönde basınç yaparak dışarıdan aldığı temiz havayı motora basar. Bu sayede motora daha fazla hava girerek daha fazla verim elde edilmesini sağlar. Motor üstünde herhangi bir yükü olmayan bu sistem, beygir gücünün beraberinde tork’u da önemli şekilde arttırdığı için aşırı tercih edilir. Günlük kullanımda aracımızı torkun en üretken bulunduğu 2000-3000 tur civarında kullandığımızı düşünürsek, bu bakımdan da avantajlı bir sistem olduğunu söyleyebiliriz. Özellikle dizel motorların nerdeyse tamamı turboşarjlıdır. Dizel motorların sağlam yapısından Ötürü turboşarj sorunsuz çalışır. Ancak, benzinli araçlarda motorun daha duygulu olması nedeniyle, çok aşırı hava beslemesi motora Önemli hasarlar verebilir. Bu nedenle zamanımızda turboşarjlı benzinli araçlar fazla bulunmamakta. Tabi ki gelişen teknolojiyle beraber üreticiler, benzinli araçlarda da turboşarj kullanması ile ilgili planlar üretiyorlar. BMW’nin gelecekte üretmeyi planladığı 4 turboşarjlı benzinli motor, bunlardan en ileri teknoloji olanı sayılabilir. Tarihçesi 20. Yüzyılın başlarına kadar uzanan turboşarj, en sıkça rastlanan biçimde kullanımına 2. Dünya savaşı yıllarında başladı. O senelerde imal edilen bilhassa savaş uçaklarında uygulanan sistemin en bariz örneği, Amerikan üretimi olan P-47 Thunderbolt uçağıdır. Bütün avantajlarına rağmen, büyük bir dezavantaja sahip gerçekte turboşarj. Düşük devirlerde turbo basıncının yetersiz bulunduğu durumlarda motorun sık güçsüzleştiği hale Turbo Lagı deniyor. Genellikle 2000 devirin altındaki devirlerde turboşarjın basıncının düşük bulunduğu durumlarda, bununla birlikte gaz pedalından ayağımızı % çekip tekrardan bastığımız durumlarda oluşan bu durum, yakıt tüketimine de olumsuz etki etmekte. Turbo lagının önüne geçebilmek için üreticilerin geliştirdiği bazı teknolojiler var. Turboşarjın önüne konulan daha küçük bir turboşarj, turboşarjın önüne konulan süperşarj (TSI motorlarda da uygulanan sistem), elektrik motoru destekli turboşarj bunlardan bazıları. Bunun yanında, gündelik otomobillerde kullanılamasa da, yarış otomobillerinde büyük performans sağlayan, Toyota mühendislerinin icat ettiği Anti Lag sistemi de uygulanmakta. Anti Lag Sistemi: Turboşarj türbininin dönüşünün yavaşlamaması için, egzoz manifolduna yanmamış yakıt kaçırarak, gaza basılmadığı durumda egzoz manifoldunda yüksek ısı ile yanma gerçekleştirerek türbinin dönüşü devam ettirilir, bu sayede kompresör basıncı da kaybedilmeyerek turbo lagı engellenmiş olur.


Yapılan Yorumlar
Erdem OFLAZ

Bir mum, diğer mumu tutuşturmakla ışığından bir şey kaybetmez.
 Kategoriler
 Popüler yazılar