ActionScript Programlama Dili

ActionScript, Adobe Flash ve Adobe AIR çalışma zamanı ortamları için programlama dilidir. Flash, Flex ve AIR içerik ve uygulamalarında etkileşim, veri işleme ve daha fazlasına olanak sağlar. ActionScript, Flash Player ve AIR uygulamasının bir parçası olan ActionScript Virtual Machine (AVM) tarafından çalıştırılır. ActionScript kodu, Adobe Flash veya Adobe Flex Builder uygulamasında yerleşik olanlar ya da Adobe Flex SDK uygulamasında kullanılabilir olanlar gibi, genellikle bir derleyici tarafından bayt kodu formatında (bilgisayarlar tarafından yazılan ve anlaşılan bir çeşit programlama dili) derlenir. Bayt kodu, Flash Player ve AIR uygulamaları tarafından çalıştırılan SWF dosyalarında gömülüdür Adobe Flash geliştikçe ActionScript dili de gelişmiş, ActionScript 2.0 ve ActionScript 3.0 versiyonuna ulaşmıştır. ActionScript dili ECMAscript (İnternette istemci üzerinde çalışan programlar için geliştirilmiş dil standardı) üzerine inşa edilmiştir, ECMAscript, JavaScript’in esasını oluşturduğu için birçok geliştirici için ActionScript’I anlamak kolaydır. Programlama özellikleriyle animasyon yazılımı üzerinde her türlü control sağlanmış internet siteleri, internet siteleri için uygulamalar, oyunlar ve buna benzer birçok uygulama geliştirilebilir.

Tarihce: 1995 yılında ilk olarak Macromedia firması tarafından ortaya çıkarılan Flashta kullanılan komutlar temel animasyon ve yönlendirme komutları olarak (toplamda 12 temel komut) kullanıcıya sunulmuştur. Her yeni versiyonla bu komutlara, yeni komut setleri eklenmiş ve her versiyonda farklı ihtiyaçlara karşılık vermiştir. ActionScript , Adobe Systems tarafından Adobe Flash olarak geliştirilen Macromedia’nın Flash geliştirme aracı için nesne tabanlı bir dil olarak başlatılmıştır . Flash geliştirme aracının ilk üç sürümü, sınırlı etkileşim özellikleri sundu. Erken Flash geliştiricileri bir düğmeye veya çerçeveye “eylem” adı verilen basit bir komutu ekleyebilirdi. Eylem seti “oyun”, “dur”, “getURL” ve “gotoAndPlay” gibi komutlarla birlikte temel gezinme denetimleri şeklindeydi. 1999’da Flash 4’ün piyasaya sürülmesiyle , bu basit eylem seti küçük bir betik dili haline geldi.Flash 4’te sunulan yeni özellikler , değişkenler , ifadeler , operatörler , if ifadeleri ve döngüler içeriyordu . Dahili olarak “ActionScript” olarak anılmasına rağmen, Flash 4 kullanıcı el kitabı ve pazarlama belgeleri bu komut kümesini tanımlamak için “eylemler” terimini kullanmaya devam etti. Eylül 2000’de Flash 5’in piyasaya sürülmesiyle birlikte, Flash 4’teki “eylemler” bir kez daha geliştirildi ve ilk kez “ActionScript(1.0)” olarak adlandırıldı.

Paradigma:

ActionScript, Flash geliştiricilerinin sunum seviyesi mantığını tasarlamak için kullandıkları nesne yönelimli programlama dilidir. ActionScript 3.0 diliyle ActionScript yeni bir boyuta taşınmış ve güçlü bir programlama dili olmuştur. ActionScript 3.0 nesne tabanlı (OOP) bir programlama dilidir. Eski tarz prosedürel kodlama olanağı da bulunmaktadır. Bu sayede isteyen OOP programlama yapabildiği gibi isteyenler prosedürel programlama da yapabilmektedir. Esnek bir dildir. İsteyen herkes kendi sınıfını oluşturup animasyon yazılımı için de kullanabilir. Sunucu tarafında çalışan çeşitli internet programlama dilleri (php,asp,asp.net,java vb.) ile uyumlu çalışabilmektedir. Fonksiyonel programlamanında bazı özellikleri barındırmaktadır.

Kullanım Alanları ve Hedef Kitlesi Basit animasyonlarda Flash, sahnelerinizin ve animasyon karelerinizin ard arda hareket etmesini sağlar. Fakat istediğiniz kullanıcıyla etkileşimli (kullanıcının faresini, klavyesini kullanması, objeleri hareket ettirmesi ya da formlara not yazması gibi) animasyonlarsa, basit bir animasyon yaparken kullandığınız Flash özelliklerinden biraz daha fazlasına ihtiyacınız var demektir. Bunu da objelerinize uygun zamanda harekete geçecek eylemler atayarak yapabilirsiniz. İşte bu eylemlerin tümü ActionScript sayesinde gerçekleştirilir. ActionScript kullanarak oluşturduğunuz eylemleri butonlara, moviecliplere ve framelere atayabilirsiniz. Eylemleri atama işlemini, eylem panelini (actions panel) kullanarak yapıyoruz. 4.1. ActionScript Kullanım Alanı ve Hedef Kitlenin Bazıları; •Animasyonlar yapılabilir bu hem düz sadece hareket olabilir ya da matematiksel formüllerde kullanılabilir (3 boyutlu objeler yada sahneler gibi) • Çevre birimleri kontrolü ve olayları gerçekleştirilebilir, mouse, klavye kontrolleri gibi, yazıcıdan çıktı almak gibi • Video, imaj, text ya da ses dosyalarını ister harici ister dahili olarak flash içerisinde kullanılabilir. Grafik oluşturulabilir renk biçim gibi özellikler verilebilir. • XML ile veri çekilebilir yazılabilir, MySQL, SQL, Oracle gibi database’ler ile bağlantı kurulabilir veri çekilebilir, yazılabilir. • Harici scriptler çalıştırılabilir (Javascript gibi), CSS stilleri kullanabilirsiniz.

Aritmetik İşlem Notasyonu ActionScript operatörlerini incelediğimizde sadece infix notastonuna izin verdiği diğer kullanımlarda hata verdiği karşımıza çıkmaktadır. Örn: var sumNumber:uint = 2 + 3 * 4; // uint = 14

Tip Kontrolü ve Sistemi ActionScript 3.0, iyi organize edilmiş, sağlam bir dildir. Sözdizimi ve metodolojileri diğer object oriented, strongly ve dynamic tipleri destekler. Tür denetleme, derleme zamanında veya çalışma zamanında gerçekleşebilir. C++ ve Java gibi statik olarak türlenmiş diller, tür denetlemesini derleme zamanında yapar. Smalltalk ve Python gibi dinamik olarak türlenmiş diller, tür denetlemesini çalışma zamanında işler. ActionScript 3.0, dinamik olarak türlenmiş bir dil olarak çalışma zamanı tür denetlemesi yapar ancak katı mod adı verilen özel bir derleyici moduyla da derleme zamanı tür denetlemesini destekler. Katı modda tür denetlemesi hem derleme zamanında hem de çalışma zamanında gerçekleşir ancak standart modda, tür denetlemesi yalnızca çalışma zamanında gerçekleşir. Dinamik olarak türlenmiş diller,siz kodunuzu yapılandırırken çok yüksek esneklik sunar ancak bu, çalışma zamanında tür hatalarının verilmesine neden olur. Statik olarak türlenmiş diller, tür hatalarını derleme zamanında bildirir ancak bu da tür bilgilerinin derleme zamanında bilinmesini gerektirir.

Tasarım Amaçları(Design Goals) 7.1. Güvenlik(safety) •Tip güvenliğini destekler. 7.2. Basitlik ve Sadelik(Simplicity) •Geliştiricilerin programı okuması ve yazmaksı için anlaşılması ve kullanılması kolaydır. 7.3. Performans (Performance) •Karmaşık programların verimli(efficiently ) ve uyumlu(responsively) bir şekilde çalışmasına sağlayarak. Performansın 10 kata kadar artışını sağlar 7.4. Uyumluluk(Compatibility) •İlk cıkan ActionScript 1.0 ve 2.0 versiyonlarıyla uyumlu halde calısması.


Yapılan Yorumlar
Erdem OFLAZ

Bir mum, diğer mumu tutuşturmakla ışığından bir şey kaybetmez.
 Kategoriler
 Popüler yazılar